Language of document : ECLI:EU:F:2015:71

WYROK SĄDU DO SPRAW SŁUŻBY PUBLICZNEJ
UNII EUROPEJSKIEJ
(druga izba)

z dnia 30 czerwca 2015 r.

Sprawa F‑129/14

Pierre Dybman

przeciwko

Europejskiej Służbie Działań Zewnętrznych (ESDZ)

Służba publiczna – Personel ESDZ – Urzędnicy – Postępowanie dyscyplinarne – Kara dyscyplinarna – Postępowanie karne w toku w chwili wymierzenia kary dyscyplinarnej – Tożsamość zdarzeń przedstawionych organowi powołującemu i sądowi karnemu – Naruszenie art. 25 załącznika IX do regulaminu pracowniczego

Przedmiot:      Skarga wniesiona na podstawie art. 270 TFUE, znajdującego zastosowanie do traktatu EWEA na mocy jego art. 106a, w której P. Dybman żąda stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 16 stycznia 2014 r., mocą której dyrektor generalny ds. administracyjnych Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ), działający jako organ powołujący, wymierzył mu karę w postaci wydalenia ze służby bez obniżenia uprawnień emerytalnych, ze skutkiem od dnia 1 lutego 2014 r.

Orzeczenie:      Stwierdza się nieważność decyzji Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych z dnia 16 stycznia 2014 r. o wydaleniu P. Dybmana ze służby bez obniżenia uprawnień emerytalnych. Europejska Służba Działań Zewnętrznych pokrywa własne koszty oraz zostaje obciążona kosztami poniesionymi przez P. Dybmana.

Streszczenie

1.      Urzędnicy – Środki dyscyplinarne – Postępowanie dyscyplinarne – Postępowanie dyscyplinarne i karne prowadzone równolegle w związku z tym samym stanem faktycznym – Cel zawieszenia postępowania dyscyplinarnego – Obowiązek przestrzegania ustaleń faktycznych dokonanych przez sąd w ramach postępowania karnego – Możliwość ich kwalifikacji w świetle pojęcia przewinienia dyscyplinarnego

(regulamin pracowniczy, załącznik IX, art. 25)

2.      Urzędnicy – Środki dyscyplinarne – Postępowanie dyscyplinarne – Równolegle toczące się postępowanie dyscyplinarne i postępowanie karne – Spoczywający na administracji obowiązek ostatecznego rozstrzygnięcia sytuacji urzędnika dopiero po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu karnego – Granice

(regulamin pracowniczy, załącznik IX, art. 25)

1.      Artykuł 25 załącznika IX do regulaminu pracowniczego ma podwójne uzasadnienie. Z jednej strony przepis ten ma na celu uniknięcie wywierania wpływu na sytuację zainteresowanego urzędnika w ramach wszczętego przeciwko niemu postępowania karnego w sprawie czynów będących jednocześnie przedmiotem postępowania dyscyplinarnego w zatrudniającej go instytucji. Z drugiej strony zawieszenie postępowania dyscyplinarnego w oczekiwaniu na zakończenie postępowania karnego pozwala na uwzględnienie, w ramach postępowania dyscyplinarnego, dokonanych przez sąd karny ustaleń co do okoliczności faktycznych, gdy jego orzeczenie stanie się prawomocne. Artykuł 25 załącznika IX do regulaminu pracowniczego ustanawia bowiem zasadę, zgodnie z którą „postępowanie karne wiąże postępowanie dyscyplinarne”, co znajduje uzasadnienie między innymi w fakcie, że krajowe organy wymiaru sprawiedliwości posiadają szersze uprawnienia w zakresie postępowania przygotowawczego niż organ powołujący. A zatem w przypadku gdy te same zdarzenia stanowią zarazem czyn zabroniony i naruszenie obowiązków pracowniczych urzędnika, administracja jest związana ustaleniami co do faktów dokonanymi przez sąd karny w ramach postępowania karnego. Po ustaleniu przez ten sąd zajścia okoliczności faktycznych danej sprawy administracja może następnie dokonać ich kwalifikacji prawnej jako przewinienia dyscyplinarnego, badając między innymi, czy stanowią one uchybienia obowiązkom pracowniczym wynikającym z regulaminu.

Jednakże dokonana przez sąd karny ocena faktów może różnić się od oceny dokonanej przez organ powołujący w ramach postępowania dyscyplinarnego, o ile każda z nich odpowiada odrębnej i niezależnej od drugiej kwalifikacji prawnej. W każdym razie wymóg, aby dokonana przez sąd karny i przez wspomniany organ ocena faktów była identyczna, sprowadzałby się do ustanowienia dodatkowego warunku, którego art. 25 regulaminu pracowniczego nie przewiduje.

Z tego wynika, że organowi powołującemu nie wolno rozstrzygać w sposób ostateczny w postępowaniu dyscyplinarnym na temat sytuacji zainteresowanego urzędnika, dopóki sąd karny nie wyda prawomocnego orzeczenia w sprawie. W przeciwnym wypadku, w sytuacji gdy sąd karny nie wypowiedział się jeszcze w sprawie prawdziwości faktów, te będą traktowane już jako ustalone przez organ administracji, stawiając w związku z tym zainteresowanego pracownika w trudniejszej sytuacji niż sytuacja, w której mógłby się znajdować w braku takiej decyzji organu administracyjnego.

Ponadto wykładni zasady „postępowanie karne wiąże postępowanie dyscyplinarne” należy dokonywać w sposób ścisły w sytuacji, gdy zasada ta musi być stosowana w ramach prostych dochodzeń, nawet przed wszczęciem postępowania karnego w rozumieniu prawa krajowego.

(zob. pkt 35, 36, 53, 55, 59)

Odesłanie

Sąd Pierwszej Instancji, wyroki: z dnia 19 marca 1998 r., Tzoanos/Komisja, T‑74/96, EU:T:1998:58, pkt 34; z dnia 21 listopada 2000 r., A/Komisja, T‑23/00, EU:T:2000:273, pkt 37; z dnia 10 czerwca 2004 r., François/Komisja, T‑307/01, EU:T:2004:180, pkt 73, 75; z dnia 8 lipca 2008 r., Franchet i Byk/Komisja, T‑48/05, EU:T:2008:25, pkt 342

Sąd do spraw Służby Publicznej, wyroki: z dnia 17 lipca 2012 r., BG/Rzecznik Praw Obywatelskich, F‑54/11, EU:F:2012:114; z dnia 18 marca 2015 r., DK/ESDZ, F‑27/14, EU:F:2015:12, pkt 38, 49, 66, 70

2.      W sprawach dyscyplinarnych, nawet jeśli na pierwszy rzut oka może się wydawać godne ubolewania, że toczące się postępowania karne, wszczęte wiele lat temu przez sąd krajowy w odniesieniu do tych samych zdarzeń co zdarzenia będące przedmiotem prowadzonego przeciwko urzędnikowi postępowania dyscyplinarnego, stoją na przeszkodzie temu, by organ powołujący rozstrzygnął w sposób ostateczny, na podstawie art. 25 załącznika IX do regulaminu pracowniczego, w sprawie sytuacji administracyjnej zainteresowanego urzędnika, wspomniany organ musi jeszcze wykazać, że toczące się krajowe postępowanie karne przedłuża się w sposób nieproporcjonalny do złożoności sprawy lub do czasu trwania postępowań podobnych pod względem stopnia trudności. W każdym razie w najlepszym interesie zainteresowanego urzędnika pozostaje to, aby postępowanie dyscyplinarne uwzględniało ewentualne prawomocne orzeczenie sądu krajowego oczyszczające go z zarzutów.

(zob. pkt 66)

Odesłanie

Sąd do spraw Służby Publicznej, wyrok z dnia 18 marca 2015 r., DK/ESDZ, EU:F:2015:12, pkt 74