Language of document : ECLI:EU:C:2015:288

Sprawa C‑528/13

Geoffrey Léger

przeciwko

Ministre des Affaires sociales, de la Santé et des Droits des femmes

i

Établissement français du sang

(wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym
złożony przez tribunal administratif de Strasbourg)

Odesłanie prejudycjalne – Zdrowie publiczne – Dyrektywa 2004/33/WE – Wymagania techniczne dotyczące krwi i składników krwi – Krwiodawstwo – Kryteria kwalifikujące dla dawców – Kryteria wykluczenia stałego lub czasowego – Osoby, których zachowanie seksualne naraża je na wysokie ryzyko nabycia ostrych chorób zakaźnych, które mogą być przenoszone we krwi – Mężczyzna mający stosunki seksualne z innym mężczyzną – Karta praw podstawowych Unii Europejskiej – Artykuł 21 ust. 1 i art. 52 ust. 1 – Orientacja seksualna – Dyskryminacja – Względy uzasadniające – Proporcjonalność

Streszczenie – wyrok Trybunału (czwarta izba) z dnia 29 kwietnia 2015 r.

1.        Prawo Unii Europejskiej – Wykładnia – Teksty wielojęzyczne – Jednolita wykładnia – Rozbieżności pomiędzy różnymi wersjami językowymi – Uwzględnienie ogólnej systematyki i celu uregulowania

(dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/98, motyw 24; dyrektywa Komisji 2004/33, załącznik III, pkt 2.1, pkt 2.2.2)

2.        Prawo Unii Europejskiej – Wykładnia – Metody – Przestrzeganie podstawowych praw – Równość traktowania – Zakaz dyskryminacji ze względu na orientację seksualną

(Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, art. 20, art. 21 ust. 1)

3.        Zdrowie publiczne – Produkty krwiopochodne – Dyrektywa 2004/33 – Kryteria stałego wykluczenia kandydatów na dawców w przypadku pobrań alogenicznych – Przepisy krajowe przewidujące trwałe przeciwwskazanie do oddania krwi w wypadku mężczyzn mających stosunki seksualne z innymi mężczyznami – Dyskryminacja ze względu na orientację seksualną – Względy uzasadniające – Ochrona zdrowia publicznego – Przesłanki – Poszanowanie zasady proporcjonalności – Badanie przez sąd krajowy

(Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, art. 21 ust. 1, art. 52 ust. 1; dyrektywa Komisji 2004/33, załącznik II część B pkt 2, załącznik III pkt 2.1)

1.        Zobacz tekst orzeczenia.

(por. pkt 31–38)

2.        Wymogi wynikające z ochrony praw podstawowych są wiążące dla państw członkowskich, gdy wdrażają one przepisy Unii, tak, że są one zobowiązane stosować te przepisy na warunkach, które nie naruszają wskazanych wymagań. W tej sytuacji państwa członkowskie powinny w szczególności dbać o to, aby przyjęta wykładnia tekstu prawa wtórnego nie pozostawała w konflikcie z tymi prawami podstawowymi.

W tym względzie art. 21 ust. 1 karty praw podstawowych Unii Europejskiej przewiduje, że zakazana jest wszelka dyskryminacja w szczególności ze względu na orientację seksualną. Postanowienie to stanowi szczególny wyraz zasady równego traktowania, która stanowi ujętą w art. 20 karty ogólną zasadę prawa Unii.

(por. pkt 41, 48)

3.        Punkt 2.1 załącznika III do dyrektywy 2004/33 wykonującej dyrektywę 2002/98 w zakresie niektórych wymagań technicznych dotyczących krwi i składników krwi należy rozumieć w ten sposób, że określone w tym przepisie kryterium stałego wykluczenia z oddawania krwi odnoszące się do zachowania seksualnego obejmuje przypadek, w którym państwo członkowskie – w związku z panującą w tym państwie sytuacją – przewiduje trwałe przeciwwskazanie do oddania krwi w wypadku mężczyzn mających stosunki seksualne z innymi mężczyznami, jeżeli stwierdzono, na podstawie bieżącej wiedzy oraz aktualnych danych medycznych, naukowych i epidemiologicznych, że takie zachowanie seksualne naraża te osoby na wysokie ryzyko nabycia ostrych chorób zakaźnych, które mogą być przenoszone we krwi, oraz że – z poszanowaniem zasady proporcjonalności – nie istnieją skuteczne techniki wykrycia tych chorób zakaźnych lub, wobec braku takich technik, metody mniej restrykcyjne niż takie przeciwwskazanie, które zapewniłyby wysoki poziom ochrony zdrowia biorców. Do sądu krajowego należy ocena, czy w rzeczonym państwie członkowskim warunki te są spełnione.

W tym względzie do sądu krajowego należy w szczególności zbadanie, czy przewidziane w części B pkt 2 załącznika II do dyrektywy 2004/33 kwestionariusz i osobista rozmowa przeprowadzana przez wykwalifikowanego pracownika służby zdrowia mogą umożliwić zidentyfikowanie w sposób bardziej szczegółowy zachowań stanowiących ryzyko dla zdrowia biorców w celu ustanowienia mniej restrykcyjnych przeciwwskazań niż trwałe przeciwwskazania dla całej grupy obejmującej mężczyzn mających stosunki seksualne z innymi mężczyznami.

(por. pkt 66, 69; sentencja)