De belangrijkste taak van het Hof van Justitie van de Europese Unie is ervoor te zorgen dat het EU-recht overal op dezelfde manier wordt toegepast en in de hele EU wordt nageleefd.

Veel van de vroegere arresten van het Hof bevatten belangrijke beginselen die het EU-recht vorm hebben gegeven. Deze arresten waren nodig om concrete problemen op te lossen waarmee mensen in hun dagelijkse leven en bedrijven in hun handelstransacties te maken kregen.

Het Hof heeft in de loop van zijn bestaan een reeks historische arresten gewezen die het EU-recht doeltreffender hebben gemaakt en de rechten van de burgers van de EU hebben versterkt.

De EU bestrijdt discriminatie in al haar vormen. Het Hof van Justitie van de Europese Unie speelt hierbij een centrale rol, door de EU-regels tegen discriminatie toe te passen op concrete situaties. In zijn uitspraken heeft het Hof verduidelijkt welke rechten werknemers hebben en heeft het ervoor gezorgd dat de EU-regels die discriminatie – bijvoorbeeld op basis van godsdienst, etnische afkomst en handicap – verbieden, overal in de EU juist en op dezelfde manier worden toegepast. Ook voor andere gebieden van het leven, waar mensen te maken kunnen krijgen met discriminatie op grond van geslacht of etnische afkomst, heeft het Hof het rechtskader verduidelijkt.

Dankzij het EU-recht wordt de consument goed beschermd in zijn omgang met bedrijven. Dit recht zorgt voor eerlijke contracten, veilige producten en een goede consumentenvoorlichting. Het Hof van Justitie van de Europese Unie heeft herhaaldelijk een cruciale rol gespeeld in het versterken en verduidelijken van de bescherming van de consument in de EU. Of het nu gaat om de bescherming van de consument tegen oneerlijke contractvoorwaarden of om het waarborgen van zijn rechten bij online winkelen, het Hof heeft de rechten van de consument in de hele EU mee vormgegeven en helpen te eerbiedigen.

Het EU-recht bepaalt dat mannen en vrouwen op het werk gelijk moeten worden behandeld. Het Hof van Justitie van de Europese Unie past deze regel al meer dan 50 jaar toe op de zaken waarover het moet beslissen. Daarin worden belangrijke kwesties aan de orde gesteld, zoals de gelijke behandeling van mannen en vrouwen op het werk, gelijke beloning, en het ontslag van zwangere werkneemsters. In zijn uitspraken geeft het Hof aan hoe de wetten en regels van de EU moeten worden begrepen en toegepast om mensen te beschermen tegen discriminatie op basis van hun geslacht.

Het Hof van Justitie van de Europese Unie heeft in de loop der jaren een centrale rol gespeeld bij de vormgeving van het juridische kader voor de sport. Het heeft uitspraken gedaan over onderwerpen als het vrije verkeer van sporters, het mededingingsrecht en het uitzenden van sportwedstrijden. Historische uitspraken van het Hof, zoals het arrest Bosman, hebben in heel Europa invloed gehad op de organisatie van sport, de behandeling van sporters en de manier waarop het Europese publiek sport kan kijken.

Toegang tot hoger onderwijs, financiële steun voor een studie in het buitenland, de nationale regeling voor studiefinanciering die van toepassing is op kinderen van grensarbeiders: al deze onderwerpen zijn al behandeld in uitspraken van het Hof van Justitie van de Europese Unie. Het Hof heeft oplossingen geboden voor problemen waar jongeren mee worden geconfronteerd wanneer zij naar een ander EU-land reizen om daar te gaan studeren. Het heeft ervoor gezorgd dat zij eerlijk worden behandeld als het gaat om toegang tot onderwijs.

Intellectuele eigendom speelt een belangrijke rol in het Europese economische leven. Dat komt vooral tot uiting in het gebruik van merken en modellen. Een EU-merk biedt bedrijven bescherming, maar zorgt er tegelijk ook voor dat consumenten beter kunnen zien waar een product of dienst vandaan komt. Sinds het midden van de jaren negentig kunnen merken op het niveau van de EU worden ingeschreven en beschermd. Niet alles kan als EU-merk worden ingeschreven, want merken kunnen in strijd zijn met de rechten van anderen.

Ook modellen kunnen worden beschermd, maar alleen als zij nieuw zijn en een eigen karakter hebben.

Wanneer partijen het oneens zijn over wat kan worden beschermd, legt het Gerecht van de Europese Unie het merken- en modellenrecht van de EU uit en past het dit toe.