Krótki przegląd głównych tendencji statystycznych w minionym roku – Rok „nadzwyczajny”

Marc-André Gaudissart

zastępca sekretarza Trybunału Sprawiedliwości

Jak co roku z przyjemnością korzystam z okazji, aby pokrótce skomentować statystyki sądowe za miniony rok i przekazać czytelnikowi kilka wskazówek stanowiących klucz do odczytania i zrozumienia danych dotyczących spraw wniesionych do Trybunału lub zamkniętych przez Trybunał.

Chociaż nie zawsze jest to łatwe zadanie, ponieważ różnice między poszczególnymi latami są czasami niewielkie, a zatem nie zawsze da się wskazać istotne zmiany lub wykryć nawracające trendy, rok 2024 stanowi jasno wyjątek od reguły. Pod wieloma względami miniony rok można bowiem określić jako rok nadzwyczajny, w podstawowym znaczeniu tego słowa, zarówno pod względem liczby spraw wniesionych do Trybunału Sprawiedliwości w 2024 r., jak i liczby spraw zamkniętych przez Trybunał. Oba te elementy przywodzą bowiem na myśl historyczne wartości maksymalne, osiągnięte w 2019 r., i ukazują w pełni sens reformy ustawodawczej, która weszła w życie w dniu 1 września 2024 r. i która zmierza do tego, żeby Trybunał podzielił się właściwością do orzekania w trybie prejudycjalnym z Sądem Unii Europejskiej, mającym obecnie wyłączną właściwość do udzielania odpowiedzi na pytania prejudycjalne skierowane przez sądy państw członkowskich Unii w szczególnych dziedzinach, o których mowa w art. 50b statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (zwanego dalej „statutem”)[1].

Krótki przegląd głównych tendencji statystycznych w minionym roku

Marc-André Gaudissart, zastępca sekretarza Trybunału Sprawiedliwości

Niniejsze prezentacja, niegdyś zawarta w sprawozdaniu rocznym Trybunału, ma na celu, jak co roku, przedstawienie krótkiego przeglądu głównych tendencji, które wyłaniają się z lektury statystyk sądowych za ubiegły rok. Ukazuje ona przedmiot, pochodzenie i charakter spraw wniesionych do Trybunału Sprawiedliwości w 2023 r. oraz zawiera klucz do odczytania danych dotyczących spraw zakończonych w tym roku przez Trybunał.

Przegląd głównych tendencji statystycznych ostatniego roku

Marc-André Gaudissart, zastępca sekretarza Trybunału Sprawiedliwości

Niniejsze opracowanie, które poprzednio wchodziło w skład zbiorczego tekstu Sprawozdania rocznego Trybunału Sprawiedliwości – І Działalność sądowa, ma jak co roku na celu przedstawienie głównych tendencji dających się zauważyć na podstawie zeszłorocznych statystycznych danych sądowniczych. Rzuca ono światło na przedmiot, pochodzenie i charakter spraw wnoszonych do Trybunału Sprawiedliwości w 2022 r. i dostarcza wskazówek do odczytania danych dotyczących spraw zamkniętych przez sąd.

O ile bilans minionego roku był pod tym względem pozytywny, gdyż liczba spraw zakończonych przewyższyła liczbę nowych spraw, których było nieco mniej niż w roku poprzednim, to jednak odnotowano w nim również wydłużenie średniego czasu rozpoznania spraw prejudycjalnych, w których poruszane są coraz bardziej złożone i niekiedy bardzo delikatne kwestie. W tym właśnie kontekście należy postrzegać projekt legislacyjny przedłożony przez Trybunał Sprawiedliwości w dniu 30 listopada 2022 r., dotyczący rozszerzenia zakresu przedmiotowego mechanizmu wstępnego przyjmowania do rozpoznania odwołań od orzeczeń Sądu oraz przekazania Sądowi częściowo właściwości Trybunału w sprawach prejudycjalnych w celu umożliwienia Sądowi orzekania w sprawach pytań zadawanych przez sądy krajowe na podstawie art. 267 TFUE w szczególnych dziedzinach określonych w statucie.