Σχετικά με το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ)

Τι ακριβώς κάνει το ΔΕΕ;

Το ΔΕΕ ιδρύθηκε το 1952 με αποστολή να ερμηνεύει και να εφαρμόζει το ενωσιακό δίκαιο.

Στο πλαίσιο αυτό,

• ελέγχει τη νομιμότητα των ενωσιακών αποφάσεων και κανόνων ·
• βεβαιώνεται για την τήρηση των κανόνων αυτών από τα κράτη μέλη και τα ενωσιακά θεσμικά όργανα ·
• δίνει διευκρινιστικές απαντήσεις σε ερωτήματα εθνικών δικαστηρίων που έχουν αμφιβολίες για την ορθή ερμηνεία κάποιας ενωσιακής διάταξης ή για το κύρος κάποιου ενωσιακού κανόνα.

Ποια είναι η δομή του ΔΕΕ;

Το ΔΕΕ απαρτίζεται από δύο επιμέρους δικαιοδοτικά όργανα: το Δικαστήριο και το Γενικό Δικαστήριο (που δημιουργήθηκε το 1988). Καθένα τους έχει σαφείς αρμοδιότητες ως προς τις υποθέσεις τις οποίες μπορεί να δικάσει.

Το Δικαστήριο δικάζει:

• τις περισσότερες προδικαστικές υποθέσεις, εκτός αν τα ερωτήματα του εθνικού δικαστηρίου αφορούν τους συγκεκριμένους τομείς στους οποίους η σχετική αρμοδιότητα έχει μεταβιβαστεί στο Γενικό Δικαστήριο·
• τις υποθέσεις στις οποίες η Επιτροπή στρέφεται κατά κράτους μέλους που φέρεται να έχει παραβιάσει το ενωσιακό δίκαιο·
• τις περισσότερες υποθέσεις στις οποίες είτε κράτος μέλος είτε θεσμικό όργανο αμφισβητεί τη νομιμότητα ενωσιακού κανόνα·
• τις αιτήσεις αναίρεσης κατά των αποφάσεων του Γενικού Δικαστηρίου.

Το Γενικό Δικαστήριο δικάζει:

• τις υποθέσεις στις οποίες ιδιώτες, εταιρίες και άλλοι φορείς αμφισβητούν τη νομιμότητα ενωσιακών πράξεων·
• ορισμένες προδικαστικές υποθέσεις στις οποίες τα ερωτήματα των εθνικών δικαστηρίων αφορούν:
  • τον ΦΠΑ,
  • τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης, τον τελωνειακό κώδικα και τη δασμολογική κατάταξη των εμπορευμάτων,
  • το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου,
  • τις αποζημιώσεις των επιβατών στις αερομεταφορές·
• ορισμένες υποθέσεις στις οποίες κράτος μέλος στρέφεται κατά της Επιτροπής ή του Συμβουλίου για να προσβάλει απόφασή τους.

Περισσότερες πληροφορίες για τα δύο δικαιοδοτικά όργανα μπορείτε να βρείτε στις σελίδες οι οποίες είναι αφιερωμένες στο καθένα από αυτά (Δικαστήριο και Γενικό Δικαστήριο).

Ποιος μπορεί να προσφύγει;

Το ΔΕΕ δεν μπορεί να διαλέξει ποιες υποθέσεις θα δικάσει ή με ποια ζητήματα θα ασχοληθεί: εφόσον η υπόθεση είναι παραδεκτή, οφείλει να την εξετάσει και να την κρίνει. Όλες οι αποφάσεις του ανάγονται σε κάποιο νομικό ζήτημα το οποίο ανακύπτει και πρέπει να επιλυθεί στο πλαίσιο υπόθεσης που έχει τεθεί στην κρίση του –είτε απευθείας είτε μέσω των εθνικών δικαστηρίων–από ιδιώτη, εταιρία, φορέα, κράτος μέλος ή ενωσιακό θεσμικό όργανο.

Η αρμοδιότητα του ΔΕΕ δεν είναι απεριόριστη. Υπόκειται σε σαφείς κανόνες όσον αφορά τα είδη των υποθέσεων που μπορούν να φτάσουν ενώπιόν του. Για περισσότερες πληροφορίες, μπορείτε να ανατρέξετε στις αντίστοιχες σελίδες για το κάθε δικαιοδοτικό όργανο, καθώς και στη σελίδα «Μπορώ να προσφύγω στο ΔΕΕ;».

Ποιο είναι το έμψυχο δυναμικό του ΔΕΕ;

Μέλη

Καθένα από τα δύο δικαιοδοτικά όργανα που συναποτελούν το ΔΕΕ έχει τους δικούς του δικαστές: το μεν Δικαστήριο έναν δικαστή από κάθε κράτος μέλος, συνολικά 27, το δε Γενικό Δικαστήριο δύο δικαστές από κάθε κράτος μέλος, συνολικά 54. Το Δικαστήριο έχει επίσης 11 γενικούς εισαγγελείς, ενώ το κάθε δικαιοδοτικό όργανο έχει τον Γραμματέα του. Οι δικαστές, οι γενικοί εισαγγελείς και οι Γραμματείς είναι τα επονομαζόμενα «Μέλη».

Περισσότερες πληροφορίες για τα Μέλη μπορείτε να βρείτε στις αντίστοιχες ειδικές σελίδες (Μέλη του Δικαστηρίου και Μέλη του Γενικού Δικαστηρίου) καθώς και στις σελίδες για το κάθε δικαιοδοτικό όργανο (Δικαστήριο και Γενικό Δικαστήριο).

Προσωπικό

Στο ΔΕΕ εργάζονται σήμερα λίγο περισσότερα από 2 300 άτομα.

Πρόκειται κυρίως για υπαλλήλους της ενωσιακής δημόσιας διοίκησης που έχουν επιλεγεί μέσα από αυστηρές διαδικασίες διαγωνισμών και προέρχονται από όλα τα κράτη μέλη.

Περίπου το ήμισυ του προσωπικού απασχολείται στη Γενική Διεύθυνση Πολυγλωσσίας, χάρη στην οποία το έργο του ΔΕΕ διατίθεται και στις 24 επίσημες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να ανατρέξετε στις σελίδες για τις διάφορες Υπηρεσίες του ΔΕΕ.

Σε περίπτωση που ενδιαφέρεστε να εργαστείτε για το ΔΕΕ, αναζητήστε πληροφορίες στις σελίδες για τις θέσεις εργασίας.

Ποιες είναι οι αρχές του ΔΕΕ

Πέραν των θεμελιωδών αξιών της Ένωσης, όπως είναι η ελευθερία, η δημοκρατία, η ισότητα και το κράτος δικαίου, το ΔΕΕ αποδίδει ιδιαίτερη σημασία σε ορισμένες καταστατικές αρχές που διαπνέουν όλες τις πτυχές της λειτουργίας του.

Το ΔΕΕ θέτει τα υψηλότερα δεοντολογικά πρότυπα. Όλα τα Μέλη του και το προσωπικό των υπηρεσιών του οφείλουν να επιδεικνύουν ακεραιότητα, επαγγελματισμό, αμεροληψία και ανεξαρτησία κατά την άσκηση των καθηκόντων τους.

Διαβάστε περισσότερα για τους κανόνες δεοντολογίας του ΔΕΕ.

Η διαφάνεια και η προσβασιμότητα, τόσο στις ένδικες διαδικασίες όσο και στη θεσμική λειτουργία του ΔΕΕ, είναι κεφαλαιώδους σημασίας για το έργο μας.

Μάθετε περισσότερα για τη διαφάνεια στο ΔΕΕ.

Ειδικότερα, στον παρόντα ιστότοπο δημοσιεύονται όσο το δυνατόν γρηγορότερα οι αποφάσεις του ΔΕΕ καθώς και άλλα έγγραφα σχετικά με τις υποθέσεις που δικάζει. Επιπλέον, όλες οι συνεδριάσεις του είναι δημόσιες και οι σημαντικότερες από αυτές αναμεταδίδονται με streaming μέσω του ιστοτόπου μας.

Για περαιτέρω πληροφορίες, δείτε τη σελίδα μας σχετικά με τις πληροφορίες που είναι προσβάσιμες για το κοινό.

Το ΔΕΕ χρησιμοποιεί 24 διαφορετικές γλώσσες, κάτι που δεν συμβαίνει σε κανένα άλλο δικαστήριο στον κόσμο. Το όφελος είναι ότι η επικοινωνία με το ΔΕΕ για τις ανάγκες των υποθέσεων μπορεί να γίνει σε οποιαδήποτε από τις επίσημες γλώσσες της Ένωσης καθώς και ότι όλοι οι πολίτες των κρατών μελών έχουν τη δυνατότητα να διαβάσουν τις δικαστικές αποφάσεις στη δική τους γλώσσα και να τις καταλάβουν καλύτερα.

Εξερευνήστε τον ειδικό μας ιστότοπο για την πολυγλωσσία.

Διαβάστε την πολιτική μας σχετικά με την πολυγλωσσία.

Το ΔΕΕ προάγει την καινοτομία ως εγγενές στοιχείο της αποστολής του και της δέσμευσής του να προσαρμόζεται, να βελτιώνεται και να υπηρετεί την Ένωση και τους Ευρωπαίους πολίτες σε έναν διαρκώς εξελισσόμενο κόσμο.

• Το ΔΕΕ συμμετέχει ενεργά στο Σύστημα Οικολογικής Διαχείρισης και Οικολογικού Ελέγχου (EMAS), μέσω του οποίου αξιολογεί και αναβαθμίζει τις πρακτικές και τις επιδόσεις του σε ζητήματα αειφορίας και προστασίας του περιβάλλοντος.
  • Μάθετε περισσότερα για την περιβαλλοντική πολιτική του ΔΕΕ.
• Η Διεύθυνση Τεχνολογιών της Πληροφορίας διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην αδιάκοπη προσπάθεια του θεσμικού οργάνου να εκσυγχρονίζεται εφαρμόζοντας ένα δυναμικό όραμα και μια ευέλικτη στρατηγική όσον αφορά τις τεχνολογίες της πληροφορίας. Το ΔΕΕ υιοθέτησε πρόσφατα και τη δική του στρατηγική ως προς την Τεχνητή Νοημοσύνη.
  • Ανακαλύψτε τη Διεύθυνση Τεχνολογιών της Πληροφορίας.

Η πολυμορφία είναι εγγεγραμμένη στον πυρήνα του ΔΕΕ ως πολυγλωσσικού και πολυεθνικού θεσμικού οργάνου. Το ΔΕΕ μεριμνά επίσης για την εξασφάλιση ίσων ευκαιριών καθώς και ενός συμπεριληπτικού εργασιακού περιβάλλοντος που να ενσωματώνει το ευρύτερο δυνατό φάσμα Ευρωπαίων πολιτών, ανεξαρτήτως εθνικότητας, φύλου, προφίλ και καταβολών.

                Για περαιτέρω πληροφορίες, επισκεφθείτε τη σελίδα μας με τίτλο Θέσεις εργασίας στο ΔΕΕ.

Δικαστήριο της ΕΕ, Δικαστήριο, Γενικό Δικαστήριο, ΔΕΕ – μήπως έχετε μπερδευτεί;

Η πληθώρα των ονομασιών που σχετίζονται με το ΔΕΕ ενδέχεται να προκαλεί κάποια σύγχυση.

Αυτό μπορεί να οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι ολόκληρο το θεσμικό όργανο αλλά και το ένα από τα δύο επιμέρους δικαιοδοτικά όργανα που το συναπαρτίζουν έχουν σχεδόν το ίδιο όνομα.

Η πλήρης ονομασία του θεσμικού οργάνου είναι «Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης» και συντομογραφείται ως ΔΕΕ.

Περιλαμβάνει όμως δύο επιμέρους δικαιοδοτικά όργανα:

• το Δικαστήριο και
• το Γενικό Δικαστήριο.

Και το «Ευρωπαϊκό Δικαστήριο» ή, στα αγγλικά, ECJ;

Η ονομασία «Ευρωπαϊκό Δικαστήριο» και η αγγλική συντομογραφία ECJ ήταν ανέκαθεν ανεπίσημοι τρόποι αναφοράς στο ΔΕΕ.

Όταν το θεσμικό όργανο πρωτοϊδρύθηκε, ονομαζόταν «Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα» (ΕΚΑΧ). Από το 1957 έως το 2009 ήταν επισήμως γνωστό ως «Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων» και, έκτοτε, μετονομάστηκε σε «Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης».

Ωστόσο, στην καθομιλουμένη ο κόσμος αναφέρεται συχνά στο ανώτερο ιδίως από τα δύο ενωσιακά δικαιοδοτικά όργανα ως «Ευρωπαϊκό Δικαστήριο». Πρόκειται για ευρέως αναγνωρίσιμο κοινόχρηστο όρο. Κι εμείς οι ίδιοι μάλιστα χρησιμοποιούμε την αγγλική συντομογραφία #ECJ στους λογαριασμούς μας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ)

Το ΔΕΕ είναι διαφορετικό από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου: το πρώτο έχει έδρα στο Λουξεμβούργο και είναι ενωσιακό θεσμικό όργανο, ενώ το δεύτερο έχει έδρα στο Στρασβούργο της Γαλλίας και είναι όργανο του Συμβουλίου της Ευρώπης.

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου εκδικάζει προσφυγές κατά κρατών που είναι συμβαλλόμενα μέρη της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ). Η δικαιοδοσία του καλύπτει σήμερα 46 χώρες, μεταξύ των οποίων και τα 27 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.