A | Réamhrá an Chláraitheora
Ba chéim thábhachtach í an bhliain 2025 i bhforbairt na hinstitiúide — bliain uaillmhianach, a ceapadh chun a bonn a neartú agus í a ullmhú ag an am céanna do na hathruithe atá le teacht.
Alfredo Calot Escobar
Cláraitheoir na Cúirte Breithiúnais
Agus an uair seo linn ina bhfuil teicneolaíochtaí nua ag teacht chun cinn agus athstruchtúrú áirithe á dhéanamh ar an margadh saothair, ach i gcomhthéacs ina n-aithnítear go bhfuiltear ag súil le cuid mhór ón Aontas freisin, ní mór na luachanna a thacaíonn le feidhmiú na Cúirte — eadhon caighdeán agus luas an chirt, dlúthchaidreamh leis na saoránaigh, éagsúlacht teanga agus chultúrtha nó an bhainistíocht is fearr ar na hacmhainní a gcuirtear ar fáil dóibh — a thabhairt chun cuimhne athuair. Is chun a áirithiú go gcaomhnófar iad a rinne an Chúirt roinnt tionscadail straitéiseacha chun a chur ar a cumas dul i ngleic leis na hathruithe a rabhthas ag súil leo.
Ó thaobh na gníomhaíochta breithiúnaí de, ba é 2025 an chéad bhliain iomlán ó tháinig aistriú páirteach na dtarchur le haghaidh réamhrialú ón gCúirt Bhreithiúnais chuig an gCúirt Ghinearálta i bhfeidhm. Chinntigh ranna uile na hinstitiúide, agus ullmhúchán críochnúil déanta acu chuige, go gcuirfí an t-athchóiriú chun feidhme gan bhac gan chonstaic agus go cumasach, rud a léirigh a gcumas dul in oiriúint d’athruithe agus a gcumas tacú leis an dá chúirt i bhfianaise na ndúshlán nua atá rompu amach. Tá an chéad mheasúnú ar chur chun feidhme an athchóirithe an-dearfach ar fad, ós rud é gur baineadh amach na cuspóirí uile: tá an t-aistriú ag cuidiú le feabhas a chur ar láimhseáil na gcásanna agus le lántairbhe a bhaint as an athchóiriú ar struchtúr Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh, chun tairbhe na ndaoine uile is ábhair don dlí. Ag an am céanna, bhí rath ar thabhairt isteach na rialacha nua maidir le foilsiú na mbarúlacha in imeachtaí um réamhrialú agus is deimhin go bhfaightear tuiscint níos fearr ar an sásra um réamhrialú agus ar na saincheisteanna dlíthiúla atá á bplé dá mbarr.
Ar cheann de thosaíochtaí eile na bliana, bhí sé i gceist go mbeadh an Chúirt i ngaire na saoránach. D'oibrigh ranna cumarsáide agus teicneolaíochta faisnéise na hinstitiúide go dlúth le chéile agus rinne siad iarrachtaí leanúnacha chun suíomh gréasáin nua na Cúirte a dhearadh, ar a bhfuil inneall cuardaigh atá athdheartha go hiomlán agus ar a ndéantar sruthú na n-éisteachtaí ar líne. Ag an am céanna, neartaíodh éagsúlacht na gcainéal cumarsáide, go háirithe le seoladh Curia Web TV, áis nua, nua-aimseartha agus oideachasúil a chuidíonn, trí mheán tarraingteach closamhairc, le tuiscint níos fearr a fháil ar ghníomhaíocht na gCúirteanna. I bhfocail eile, ní hamháin gur chruthaigh an institiúid suíomh gréasáin níos inléite agus níos so-úsáidte: tar éis iarrachtaí a dhéanamh a láithreacht ar na meáin shóisialta a neartú, chuir sí nuachóiriú a bheartais cumarsáide seachtraí i gcrích i dtreo an phobail i gcoitinne agus i dtreo na nglúnta óga.
Is í an tarraingteacht an prionsabal atá mar threoir do bheartas roinn acmhainní daonna na Cúirte anuas air sin, a bhfuil go leor tionscnamh curtha chun feidhme tríd chun feabhas a chur ar a cumas iarrthóirí ó na Ballstáit uile agus na próifílí uile a mhealladh. Dá bhrí sin, tá an institiúid tiomanta próisis earcaíochta níos tarraingtí, níos cuimsithí agus níos trédhearcaí a chruthú chun an líon iarrthóirí a bhfuil suim acu a bheith páirteach sa Chúirt a leathnú. Bhí roinnt gníomhartha dírithe ar dhálaí na dtréimhsí oiliúna a fheabhsú go díreach, ar chaoi gurb é atá i gceist leis an tacaíocht a chuirtear ar fáil d’oiliúnaithe ná go bhfaigheann gach céimí óg ar mian leis eolas a fháil ar an institiúid cothrom na Féinne chuige sin. Ba é a bhí i gceist le cinn eile ná dlús a chur le gníomhartha chun feasacht a mhúscailt i measc na mBallstát ar lú an ionadaíocht a dhéantar ar a náisiúntachtaí san institiúid, agus é de mhian aici éagsúlacht chultúrtha agus teanga a foirne a neartú. Ar deireadh, chuir roinnt tionscnamh ar chumas na Cúirte a beartas inrochtaineachta agus cuimsithe a fhorbairt ar bhealach níos doimhne, chun an deis a thabhairt do dhaoine faoi mhíchumas teacht isteach san institiúid ar bhonn buan agus a áirithiú go mbeidh sé ag éirí níos uaillmhianaí sa réimse sin gach lá.
Agus í díograiseach maidir lena mianach nuálach, tá dul chun cinn suntasach déanta ag an gCúirt ó thaobh na teicneolaíochta de. Leanadh le comhtháthú agus forbairt acmhainní atá bunaithe ar an intleacht shaorga, in éineacht le hobair shuntasach ar fhorbairt creat eiticiúil atá lán-oiriúnaithe do riachtanais mhisean breithiúnach na Cúirte. Ó Chairt Eiticiúil um Chomhtháthú na hIntleachta Saorga a ullmhú chomh fada le treoirlínte sonracha a rialaíonn úsáid uirlisí IS a úsáidtear laistigh den institiúid a fhorbairt, tá an Chúirt ag iarraidh úsáid na n-acmhainní a bhfuil dea-chruthaíocht orthu a éascú, atá ag feabhsú i gcónaí. Mar sin féin, tá tuiscint mhaith ar a gcuid teorainneacha ag teastáil, ar an mbaol a bhaineann leo agus ar an ngá atá leis an maoirseacht dhaonna a chinntiú i gcónaí. Dá bhrí sin, tá an Chúirt ag leanúint ar aghaidh go diongbháilte, ach go cúramach, go háirithe trí na cúrsaí oiliúna a thairgtear don fhoireann a leathnú chun tacú leo i dtaca leis na nuálaíochtaí seo a úsáid.
Luachanna láidre, uaillmhianta soiléire agus tiomantas gan stad gan staonadh i bhfabhar chaighdeán an cheartais Eorpaigh: Achoimre é sin ar an méid a bhí i gceist mar bhliain bhródúil do sheirbhísí na hinstitiúide in 2025.
B | Príomhimeachtaí na bliana
2025: bliain chinniúnach d'athchóiriú chóras breithiúnach an Aontais
Ba é 2025 an chéad bhliain iomlán ó cuireadh aistriú páirteach na dlínse réamhrialuithe ón gCúirt Bhreithiúnais chuig an gCúirt Ghinearálta chun feidhme agus is toradh é ar phróiseas ar cuireadh tús leis tamall fada ó shin. Leagadh síos bunús an athchóirithe sin i gConradh Nice (2001) agus athdhearbhaíodh é in athchóiriú 2015 ar an ollstruchtúr breithiúnach.
Ba é an cuspóir a bhí leis éifeachtúlacht chóras breithiúnach an Aontais a fheabhsú trí chothromaíocht níos fearr a áirithiú idir an t-ualach oibre a bhí ar an gCúirt Bhreithiúnais agus ar an gCúirt Ghinearálta. Bhíothas in ann é sin a dhéanamh trí líon na mbreithiúna sa Chúirt Ghinearálta a dhúbailt, rud a tugadh chun críche go hiomlán in 2022, agus a chuir le cumas na Cúirte Ginearálta na cásanna breise sin a láimhseáil.
Chun é a chur i bhfeidhm, bhí leasuithe suntasacha ag teastáil ar an Reacht agus ar na Rialacha Nós Imeachta. Ghlac Parlaimint na hEorpa agus Comhairle an Aontais Eorpaigh na leasuithe ar an Reacht arna moladh ag an gCúirt Bhreithiúnais. D’aontaigh an Chomhairle leis na leasuithe ar na Rialacha Nós Imeachta, a d’eascair as an athbhreithniú ar an Reacht, chun a áirithiú go gcuirfear chun feidhme é.
Tugadh an chéim dheireanach den athchóiriú sin chun críche an 1 Deireadh Fómhair 2024, le teacht i bhfeidhm rialacha nua lena gcuirtear chun feidhme aistriú páirteach na dlínse réamhrialaithe chuig an gCúirt Ghinearálta agus lena ndéantar nósanna imeachta os comhair an dá chúirt a thabhairt chun dáta. Bliain amháin tar éis dó teacht i bhfeidhm, léirítear sa chéad measúnú ar an athchóiriú go bhfuil na socruithe oibriúcháin nua sin curtha i bhfeidhm go hiomlán ag an gCúirt Bhreithiúnais agus ag an gCúirt Ghinearálta, chun sástacht na ngníomhairí uile a bhfuil baint acu leis an nós imeachta um réamhrialú.
Cad is tarchur chun réamhrialú ann?
Is cuid de dhlí náisiúnta gach Ballstáit é dlí an Aontais. Dá bhrí sin, is féidir dlí an Aontais a agairt os comhair na gcúirteanna náisiúnta, a chuireann dlí an Aontais i bhfeidhm go díreach.
Más rud é go bhfuil amhras ann faoin gcaoi ar cheart dlí an Aontais a léiriú i gcás faoi leith, féadfaidh breithiúna náisiúnta, agus i gcásanna áirithe tá dualgas orthu, ceisteanna a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais, agus in ábhair shonracha, chuig an gCúirt Ghinearálta. Cuireann sé seo ar a gcumas soiléiriú a fháil ar bhrí forála de dhlí an Aontais, nó fiú ar a bailíocht. Cuireann sé seo ar a gcumas dlí an Aontais a chur i bhfeidhm go ceart agus go comhsheasmhach.
Dlínse réamhrialaithe na Cúirte Ginearálta
Tá dlínse anois ag an gCúirt Ghinearálta scrúdú a dhéanamh ar iarrataí ar réamhrialú a bhaineann le hábhair shonracha atá sainithe go soiléir agus ar féidir iad a scaradh go leordhóthanach ó ábhair eile agus as ar eascair corpas suntasach cásdlí de chuid na Cúirte Breithiúnais. Dá bhrí sin, leis an athchóiriú sin, is féidir an t-ualach ar an gCúirt Bhreithiúnais a laghdú trí cheisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú a aistriú chuig an gCúirt Ghinearálta i roinnt ábhair shonracha, eadhon 1/ an comhchóras CBL, 2/ dleachtanna máil, 3/ an Cód Custaim, 4/ rangú earraí de réir taraife), 5/ cúiteamh agus cúnamh do phaisinéirí i gcás ina ndiúltaítear cead bordála dóibh nó moill ar sheirbhísí iompair nó cealú seirbhísí iompair agus 6/ an córas um lamháltais astaíochtaí gás ceaptha teasa a thrádáil.
Pointe taiscthe aonair: nós imeachta éifeachtach
Níor athraigh an t-athchóiriú an nós imeachta chun iarrataí ar réamhrialú a chur isteach: cuirtear iad go léir faoi bhráid na Cúirte Breithiúnais fós. Mar sin féin, cuireann sásra an phointe taiscthe aonair ar chumas iarrataí a aithint a thagann faoi dhlínse na Cúirte Ginearálta. Uachtarán na Cúirte, tar éis dul i gcomhairle leis an Leas-Uachtarán agus leis an gCéad Abhcóide Ginearálta a dhéanann an cinneadh cás a choinneáil os comhair na Cúirte Breithiúnais nó é a aistriú, nó is í an Chúirt Bhreithiúnais a dhéanann amhlaidh ag cruinniú ginearálta dá cuid.
Sa Chúirt Ghinearálta, tá dlínse anois ag dhá dhlísheomra speisialaithe, ina mbíonn cúigear breithiúna ina suí go hiondúil, chun na cásanna sin a éisteacht. Ina theannta sin, ceaptar Breithiúna áirithe den Chúirt Ghinearálta freisin chun feidhmeanna Abhcóide Ghinearálta de chuid na Cúirte Ginearálta a fheidhmiú ar mhaithe le nós imeachta atá coibhéiseach le nós imeachta na Cúirte Breithiúnais a áirithiú.
Achomharc agus athbhreithniú
In imeachtaí um réamhrialú, i bhfianaise chineál an nós imeachta, ní féidir cinntí arna dtabhairt ag an gCúirt Ghinearálta a bheith faoi réir aon achomhairc os comhair na Cúirte Breithiúnais. Tá sásra athbhreithnithe ann d’ainneoin sin: laistigh de mhí amháin, féadfaidh Céad Abhcóide Ginearálta na Cúirte Breithiúnais a mholadh go ndéanfaidh an Chúirt athbhreithniú ar bhreith de chuid na Cúirte Ginearálta i gcás go bhfuil baol tromchúiseach ann go ndéanfaí difear d’aontacht nó do chomhsheasmhacht dhlí an Aontais.
Measúnú tar éis bliana
Ó tháinig an t-athchóiriú i bhfeidhm, tá an pointe taiscthe aonair nua tar éis déileáil le beagnach 100 cás réamhrialaithe cheana féin. Tarchuireadh beagnach 85 % díobh chuig an gCúirt Ghinearálta, toisc gur tháinig siad faoin sé ábhar shonracha dá dlínse dá bhforáiltear sa sásra.
In 2025, phléigh an Chúirt Ghinearálta leis na chéad chásanna a aistríodh faoin sásra nua. Cuireadh clabhsúr ar 16 chás gan gá a bheith ann le héisteacht ná le tuairim a lorg. Cuireadh clabhsúr ar an gcuid is mó díobh — 11 chás — le hordú. Cinneadh cúig chás le breithiúnas. Go sonrach, is fiú a lua go raibh na hamanna láimhseála gairid go maith: 10.9 mí ar meán do chásanna a cinneadh le breithiúnas, ón bpointe taiscthe aonair go dtí an cinneadh deiridh (6.2 mí ar meán má chuirtear cásanna a socraíodh le breithiúnas nó le hordú san áireamh).
Tá an córas ag feidhmiú go héifeachtúil dá bhrí sin, agus léiríonn na torthaí tosaigh go bhfuiltear ag baint amach cuspóirí an athchóirithe: eadhon, cásanna a láimhseáil ar bhonn níos tapúla agus ualach oibre chúirteanna an Aontais a chothromú ar mhaithe le saoránaigh agus le gnólachtaí.
Ar mhaith leat tuilleadh eolais a fháil?
Chun go mbeidh gairmithe dlí agus, go háirithe, breithiúna náisiúnta in ann tuiscint níos fearr a fháil ar fheidhmiú an phointe taiscthe aonair agus ar na critéir maidir le deighilt na ndlínsí, d’fhoilsigh an institiúid doiciméad maidir le cur chun feidhme na rialacha nua maidir le haistriú páirteach na dlínse réamhrialaithe chuig an gCúirt Ghinearálta. Tá sé ar fáil ar shuíomh gréasáin na Cúirte, liostaítear ann na hiarrataí a seoladh le linn na chéad bhliana tar éis an teacht i bhfeidhm agus sonraítear, i gcás gach ceann acu, ar aistríodh chuig an gCúirt Ghinearálta é nó ar fhan sé os comhair Chúirt Bhreithiúnais an Aontais, mar aon leis na cúiseanna a bhaineann leis an gcinneadh sin.
Féach ar an bhfíseán: Roinnt na n-inniúlachtaí idir an Chúirt Bhreithiúnais agus an Chúirt Ghinearálta
Ag cur le trédhearcacht Cheartas na hEorpa
Is cor cinniúnach tábhachtach é 2025 i mbeartas cumarsáide na Cúirte. De bhun forbairtí teicneolaíochta agus mian ceartas na hEorpa a dhéanamh níos intuigthe agus i ngaire na saoránach, tá an institiúid tar éis roinnt tionscnamh a dhoimhniú arb é is aidhm dóibh a cainéil faisnéise a nuachóiriú agus tuiscint níos fearr ag an bpobal ar a misean agus ar a gníomhaíochtaí a chothú.
Cainéil nua ar na meáin shóisialta chun an Chúirt a thabhairt i ngaire na saoránach
Is cuid de shaol laethúil daoine iad na meáin shóisialta anois agus is foinse thábhachtach faisnéise iad do go leor daoine, go háirithe do na glúnta óga. D'fhonn freastal ar an riachtanas sin agus dá bhrí sin leathadh faisnéise atá iontaofa, cruinn faoina cuid gníomhaíochtaí a chinntiú i ngaireacht na saoránach, tá an Chúirt tar éis a láithreacht ar na meáin shóisialta a éagsúlú, agus cuntais arna n-oscailt aici ar cheithre ardán nua in 2025: Bluesky, Threads, WhatsApp, agus Instagram.
A bhuí leis na cainéil nua seo, a chuireann leis an bhfaisnéis a chuireann an Chúirt ar fáil ar LinkedIn, X, YouTube agus Mastodon, tá an Chúirt in ann pobal nua a shroicheadh agus cumarsáid a dhéanamh leo — ar bhealach atá curtha in oiriúint dá riachtanais agus go caol díreach leo — maidir lena gníomhaíochtaí agus le tábhacht a róil i gcosaint chearta na saoránach agus i gcaomhnú na hEorpa atá bunaithe ar luachanna daonlathacha.
Cuireann sé sin ar chumas an phobail teacht ar fhaisnéis shoiléir faoi nuacht bhreithiúnach na Cúirte go héasca, ar am ar bith agus ó áit ar bith, agus ó thús 2026, cuirfear ábhar closamhairc nuálach agus feabhsaithe ar fáil leis sin, le seoladh an ardáin nua closamhairc Curia Web TV.
Freastal ar éisteachtaí na Cúirte ó áit ar bith san Eoraip
Is cuid lárnach den nós imeachta dlíthíochta iad na héisteachtaí os comhair na Cúirte Breithiúnais agus na Cúirte Ginearálta, a reáchtáiltear i Lucsamburg, agus bíonn siad ar siúl go poiblí agus ar oscailt don uile saoránach. Ar mhaithe le trédhearcacht agus inrochtaineacht na cúirte don 450 milliún saoránach Eorpach a dtéann cinntí chúirteanna an Aontais i bhfeidhm orthu go díreach, tá córas curtha ar bun ag an gCúirt a chuireann ar chumas aon duine freastal ar éisteachtaí go cianda, gan a chur orthu taisteal go Lucsamburg.
Ó Aibreán 2022, tá cinneadh déanta ag an institiúid, ar bhonn píolótach, seirbhís a chur ar fáil ar a suíomh gréasáin le haghaidh craoladh moillithe ar éisteachtaí an Mhór-Dhlísheomra agus ar shuí na Cúirte Breithiúnais mar chúirt iomlán, i gcomhthráth le craoladh beo ar éisteachtaí chun breithiúnais a sheachadadh agus chun tuairimí a léamh. Mar thoradh ar rath na céime píolótaí sin, cuireadh foráil shonrach isteach i Rialacha Nós Imeachta na Cúirte Breithiúnais chun an sásra sin a dhéanamh buan, ach chun deis a thabhairt éisteachtaí áirithe de dhlísheomraí de chúigear breithiúna a chraoladh i gcás inarb iomchuí sin freisin. Ina theannta sin, chun tuiscint níos fearr a thabhairt ar chomhthéacs an cháis agus ar na malartuithe idir na páirtithe agus na breithiúna le linn na héisteachta, bíonn míniú gairid ar an gcás ó oifigeach preasa i bhfoirm closamhairc roimh gach craoladh éisteachta, a chraoltar ar shuíomh gréasáin na Cúirte agus ar a cainéil meán sóisialta freisin.
Maidir leis an gCúirt Ghinearálta, rinneadh craoladh éisteachtaí, fógairt breithiúnas nó tabhairt Tuairimí a chur san áireamh ina Rialacha Nós Imeachta freisin. A mhéid a bhí na rialacha agus na nósanna imeachta chun an craoladh sin a chur chun feidhme le cinneadh ag an gCúirt Ghinearálta, ghlac an chúirt sin, i mí Feabhra 2025, cinneadh maidir le craoladh na mbreithiúnas nó na dtuairimí. I gcur chun feidhme an chinnidh sin, tharla an chéad chraoladh i mí na Bealtaine, nuair a fógraíodh breithiúnas de chuid an Mhór-Dhlísheomra beo. Leanadh le dhá chraoladh eile i mí Mheán Fómhair.
Dá bhrí sin, trí chumarsáid chlosamhairc na hinstitiúide a neartú, cuirtear ar chumas na Cúirte leas iomlán a bhaint as an acmhainneacht theicneolaíoch ar cuireadh dlús léi le linn ghéarchéim sláinte 2020, ach thar aon ní eile chun a chur ar chumas aon duine ar spéis leis a gníomhaíocht bhreithiúnach, cibé acu gairmithe dlí agus daoine a bheidh ina ngairmithe dlí amach anseo iad (breithiúna náisiúnta, dlíodóirí, gníomhairí rialtais na mBallstát agus institiúidí an Aontais, ollúna, mic léinn), iriseoirí, nó ar bhonn níos ginearálta, aon saoránach atá fiosrach agus atá ag iarraidh níos mó a fhoghlaim faoi mhisean na hinstitiúide, éisteachtaí a leanúint, de réir na gcoinníollacha céanna le daoine a bhíonn ar siúl go fisiciúil i seomraí na cúirte, cibé áit a mbeidh siad, gan a chur orthu taisteal go Lucsamburg.
Plé breithiúnach níos trédhearcaí
Sa spiorad oscailte céanna, in 2025 lean an Chúirt ag cur an chinnidh a glacadh in 2024 i bhfeidhm, chun na barúlacha a scríbhinn a chuireann na páirtithe éagsúla sa nós imeachta um réamhrialú (páirtithe os comhair na cúirte náisiúnta, institiúidí, Ballstáit, srl.) faoi bhráid na cúirte i gcásanna réamhrialaithe a fhoilsiú ar líne, tar éis don cás a bheith dúnta, mura gcuireann na páirtithe sin ina aghaidh. D'fhonn rochtain orthu a shimpliú, is féidir teacht ar na barúlacha sin trí inneall cuardaigh na Cúirte ar a suíomh gréasáin, rud a ligeann d'aon duine ar suim leo na seasaimh a glacadh le linn na díospóireachta os comhair Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh nó na Cúirte Ginearálta roimh an mbreithiúnas réamhrialaithe a léamh.
Táirgí cumarsáide a nuachóiriú atá tarraingteach don phobal i gcoitinne
Ag teacht leis an gcuspóir chun an cásdlí a dhéanamh níos inrochtana do dhaoine nach saineolaithe iad, lean an Chúirt ar aghaidh ag déanamh nuachóiriú ar cheann dá príomhtháirgí, is iad sin preaseisiúintí. Ag deireadh 2023, athdhearadh iad chun achoimrí níos giorra, níos insinte a thairiscint atá níos oiriúnaí do riachtanais an mheáin agus an phobail i gcoitinne. Cuireadh dlús leis an athchóiriú seo in 2025, le foilsiú preaseisiúintí níos soiléire, níos gonta agus níos tarraingtí, atá scríofa i dteanga níos inrochtana. Bíonn ‘achoimre’ ag gabháil le formhór acu, chun athúsáid ag na meáin a éascú.
Ag an am céanna, sheol an Chúirt uirlis chumarsáide nua: gearrthóg míniúcháin closamhairc, i bhfhoirm faisnéis arna cur i láthair ag na breithiúna a bhí ar an gcás, a chraoltar tar éis na breithiúnais is tábhachtaí a thabhairt. Leis an uirlis nuálach sin, is féidir cinntí a mhíniú a mbíonn suim mhór ag na meáin iontu laistigh de chúpla nóiméad, i dteanga shoiléir agus inrochtana i gcónaí. Bhain an chéad ghearrthóg, a dáileadh i mí an Mheithimh, leis an gcás Iodálach C‑460/23 Kinsa: cuireadh an mhíniú i láthair i dteanga an cháis, an Iodáilis, ag Uachtarán na Cúirte, Koen Lenaerts. Le fotheidil sna 24 teanga oifigiúla den Aontas, cuireadh an ghearrthóg ar líne díreach tar éis an rialú a thabhairt ar shuíomh gréasáin Curia agus scaipeadh í ag an am céanna ar na meáin shóisialta. D'éirigh thar cionn leis, le beagnach 20 000 amharc ar LinkedIn. In 2025, craoladh 12 fhíseán míniúcháin den chineál seo ar bhreithiúnais ó Mhór-Dhlísheomra Chúirt Bhreithiúnais an Aontais ar an suíomh gréasáin agus ar na meáin shóisialta.
Trí na tionscnaimh seo, in 2025 lean an Chúirt lena tiomantas do chóras ceartais Eorpach níos trédhearcaí, níos inrochtana agus níos sochaideartha do shaoránaigh trína formáidí cumarsáide a chur in oiriúint do na hionchais nua atá ag an bpobal.
Comhar le cúirteanna san Eoraip
Tá dlí an Aontais Eorpaigh i bhfeidhm i ngach Ballstát, rud a chruthaíonn corpas dlí comhroinnte atá bunaithe ar na comhluachanna a bhfuil an tAontas Eorpach bunaithe. D'fhonn an pobal dlíthiúil seo a neartú agus léiriú aonfhoirmeach ar dhlí an Aontais Eorpaigh a chinntiú, tá Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh, lasmuigh de na himeachtaí os comhair a dhá chúirt, i mbun plé oscailte leanúnaigh leis na breithiúna de chuid na mBallstát le fada an lá — cúirteanna bunreachtúla agus cúirteanna uachtaracha na mBallstát nó cúirteanna céadchéime agus cúirteanna achomhairc — ach freisin le líonraí breithiúnacha agus le cúirteanna idirnáisiúnta, amhail an Chúirt Eorpach um Chearta an Duine, a mbíonn malartú dea-chleachtas aici leo chun cáilíocht an cheartais a fheabhsú. Bhí an plé sin, i bhfoirm comhdhálacha agus cruinnithe a reáchtáiltear sa Chúirt agus sna Ballstáit araon, thar a bheith torthúil in 2025.
‘EUnited in Diversity’ i Sóifia
Eagraíodh an chomhdháil ‘EUnited in Diversity’ den chéad uair in 2021 i Ríge (an Laitvia) agus rinneadh tuilleadh forbartha uirthi ag an dara hócáid in 2023 sa Háig (an Ísiltír), agus reáchtáladh í den tríú huair ag deireadh shamhradh 2025, faoi choimirce Chúirt Bhunreachtúil Phoblacht na Bulgáire i Sóifia. Tugann na comhdhálacha leathbhliantúla seo ionadaithe ó Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh agus ó chúirteanna bunreachtúla náisiúnta le chéile, agus é mar aidhm acu an plé idir na cúirteanna sin a neartú agus idirghníomhaíocht a chur chun cinn idir dlíchóras coiteann an Aontais Eorpaigh agus córais dlí náisiúnta na mBallstát.
Faoin téama ‘Ról an cheartais bhunreachtúil i ndlíchóras coiteann an Aontais Eorpaigh’, scrúdaíodh in eagrán 2025 an coincheap ‘ceartas bunreachtúil’ laistigh den Aontas, inar tugadh le chéile cúirteanna bunreachtúla (nó cúirteanna a fheidhmíonn dlínse bhunreachtúil) na 21 Bhallstát. Bhí ceithre phainéal sa chlár maidir le roinnt na gcumhachtaí idir an tAontas Eorpach agus na Ballstáit atá faoi rialú phrionsabal an tarmligin, cosaint fhéiniúlacht an Aontais Eorpaigh in amanna géarchéime, an caidreamh idir an dlí bunreachtúil náisiúnta agus dlí an Aontais Eorpaigh sna Ballstáit, agus léiriú agus cur i bhfeidhm dhlí an Aontais Eorpaigh d'fhonn comhsheasmhacht agus comhtháthú an dlíchórais choitinn a chinntiú.
Thug an chomhdháil deis freisin d'oifigigh riaracháin ardleibhéil ó na hinstitiúidí rannpháirteacha teacht le chéile, d'fhonn malartú ar dhea-chleachtais a éascú agus chun ceisteanna de chomhspéis a phlé. Ba é ‘tionchar na dteicneolaíochtaí digiteacha ar obair na gcúirteanna' príomhthéama an phainéil plé seo, ag a raibh an Chúirt ionadaithe ag a Stiúrthóir Ginearálta Faisnéise.
Fóram na mBreithiúna ag an gCúirt
Ag tús mhí na Nollag 2025, tháinig 148 mbreitheamh ó chúirteanna achomhairc agus ó chúirteanna céadchéime na mBallstát uile le chéile ag an bhfóram traidisiúnta do bhreithiúna a reáchtáladh ag Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh. I measc na n‑ábhar a pléadh le linn na seisiún oibre éagsúil, bhí forbairtí le déanaí sa nós imeachta um réamhrialú, cásdlí is déanaí maidir le tearmann agus inimirce, dlínse nua na Cúirte Ginearálta chun réamhrialuithe a thabhairt, agus cásdlí le déanaí maidir le barántais ghabhála Eorpacha agus comhar breithiúnach in ábhair shibhialta.
Ag an bhfóram seo, a d'eagraigh an Chúirt den chéad uair in 1968, cuirtear comhaltaí Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh agus na Cúirte Ginearálta i dteagmháil dhíreach le breithiúna ó na Ballstáit. Cothaítear naisc neamhfhoirmiúla a agus cuirtear feidhmiú aonfhoirmeach dhlí an Aontais Eorpaigh ag breithiúna náisiúnta chun cinn, arb iad gnáthbhreithiúna dhlí na hEorpa iad, éascaítear malartú smaointe ar cheisteanna comhroinnte agus cuirtear eolas agus tuiscint fhrithpháirteach ar na córais dlí éagsúla chun cinn, chomh maith le comhar idir cúirteanna.
Cruinniú Ghréasán Breithiúnach an Aontais Eorpaigh i Liospóin
I mí na Samhna, reáchtáladh an seachtú cruinniú bliantúil de chomhfhreagraithe Ghréasán Breithiúnach an Aontais Eorpaigh i Liospóin (an Phortaingéil). Cruthaíodh an Gréasán Breithiúnach ar thionscnamh na Cúirte in 2017, le linn fóram breithiúna a bhí tiomnaithe do chomóradh 60 bliain de Chonarthaí na Róimhe. Tá sé mar aidhm comhar breithiúnach san Eoraip a neartú ar mhaithe le ceartas d'ardchaighdeán. Tá an Gréasán Breithiúnach comhdhéanta de 78 gcúirt bhunreachtúla agus uachtaracha de chuid na mBallstát, chomh maith le cúirteanna uachtaracha i gceithre tríú tír (an Íoslainn, Lichtinstéin, an Ríocht Aontaithe agus an Úcráin), agus cuireann sé buanfhóram plé ar fáil i measc a chomhaltaí. Trí chomhar agus comhrá neamhfhoirmiúil a bhunú idir na cúirteanna is airde san Eoraip, comhlánaíonn sé an sásra comhair fhoirmiúil atá leagtha síos sa nós imeachta um réamhrialú.
Ós rud é go n‑eagraíonn cúirteanna náisiúnta cruinnithe an Ghréasáin Bhreithiúnaigh anois le tacaíocht ón gCúirt, ba iad Cúirt Bhunreachtúil na Portaingéile, Cúirt Uachtarach na Portaingéile agus Cúirt Uachtarach Riaracháin na Portaingéile a d'eagraigh cruinniú 2025. D'fhreastail 60 comhfhreagraí, ó 20 Ballstát, tríú Stát amháin, agus ceithre ghréasán Eorpacha eile. Díríodh na hóráidí agus na pléití idir na rannpháirtithe ar thodhchaí an chomhoibrithe laistigh den líonra agus ar raon feidhme na hoibleagáide atá ar chúirteanna náisiúnta a bhreithníonn ag an gcéim dheiridh tarchur a dhéanamh.
Cruinnithe leis an gCúirt Eorpach um Chearta an Duine
Is iad Cúirt Eorpach um Chearta an Duine agus Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh an dá phríomhinstitiúid i gcúrsaí cosanta na gceart bunúsach san Eoraip. Baineann an dá chúirt le dhá eagraíocht ar leith (Comhairle na hEorpa agus an tAontas Eorpach) ach oibríonn siad ar bhealach comhlántach chun na cuspóirí céanna a bhaint amach, bunaithe ar bhonn comhchoiteann luacha: dínit an duine, saoirse, daonlathas, cosaint chearta an duine, urraim don smacht reachta, cosaint mionlach, caoinfhulaingt, neamh-idirdhealú, dlúthpháirtíocht, agus cothú limistéar síochána agus ceartais san Eoraip. Dá réir sin, déanann siad iarracht caidreamh dlúth a chothú trí chruinnithe rialta, chun a gcuid forbairtí faoi seach i gcásdlí a roinnt agus chun ábhair de chomhspéis agus de dhúshláin chomhchoiteanna a phlé. Gach bliain, tagann baill an dá chúirt le chéile i Lucsamburg nó in Strasbourg chun an chomhlántacht agus an comhoibriú sin a chothú ar mhaithe le cosaint na gceart bunúsach san Eoraip.
I mbliana, tionóladh an cruinniú i mí na Samhna sa Chúirt i Lucsamburg. Ghlac baill den dá institiúid bhreithiúnacha páirt i roinnt painéal plé maidir le saoirse chun tuairimí a nochtadh sa ré dhigiteach, leas an linbh i gcásanna fuadaigh trasteorann leanaí, agus bacainní dlíthiúla agus fisiciúla ar rochtain ar nósanna imeachta tearmainn. Thug an cruinniú oifigiúil deis freisin d’Uachtaráin gach cúirte na dúshláin atá roimh an gcóras ceartais a phlé, agus rinneadh agallamh closamhairc de.
Go háirithe, leag an bheirt Uachtarán béim ar a thábhachtaí atá sé go dtuigfeadh saoránaigh, sa chomhthéacs geopholaitiúil agus sochaíoch atá ann faoi láthair, cad atá mar bhonn leis an méid atá á thógáil le 75 bliana anuas: an fonn an saol is fearr is féidir a ráthú trí shíocháin a athbhunú, an ceartas a athbhunú agus feidhmiú daonlathach na sochaí.
‘Aon uair a dhéantar ionsaí nithiúil ar neamhspleáchas breithiúnach, aon uair a chasann saoirse cainte i gcoinne na luachanna ar cheart di a chur chun cinn — an t‑iolrachas, an chaoinfhulaingt — le scaipeadh na fuaithchainte nó an fhoréigin, ní mór dúinn cuimhneamh ar a bhfuil riachtanach, ar a bhfuil i gcroí an mhéid nach mór dúinn a chosaint.’
Mattias Guyomar
Uachtarán ECtHR
‘Cosnaíonn smacht reachta na saoránaigh, ach cosnaíonn sé an córas daonlathach freisin, córas nach mór a bheith in ann forbairt ó thoghchán go toghchán agus idir dhá thoghcháin, córas ina bhfuil an tsochaí shibhialta páirteach, córas ina bhfuil saoránaigh agus grúpaí saoránach páirteach agus iad i mbun polaitíochta. Cuirtear seo ar fad in iúl i réimse leathan de chinntí ón gCúirt, a bhaineann le saoirsí bunúsacha go minic.’
Koen Lenaerts
Uachtarán Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh
C | Caidreamh leis an bpobal
Cuairt ar an gCúirt
Oibríonn an Chúirt chun an institiúid a thabhairt níos gaire do shaoránaigh trí chuairteanna agus seimineáir a eagrú a chuidíonn le tuiscint níos fearr ar dhlí an Aontais Eorpaigh a chur chun cinn, a bhuí le cláir shaincheaptha. Tugann na cuairteanna tuiscint níos fearr ar ról chúirteanna an Aontais Eorpaigh agus ar an tionchar praiticiúil a bhíonn ag a cásdlí ar shaol laethúil na saoránach, agus spreagann na seimineáir, atá dírithe go príomha ar bhreithiúna náisiúnta, plé idir breithiúna náisiúnta agus Eorpacha. Fáiltíonn an Chúirt cuairteoirí éagsúla ar a cuid áiseanna, ach cuireann sí cuairteanna fíorúla ar fáil freisin, lena n‑áirítear clár oideachais ar líne a ligeann do dhaltaí meánscoile foghlaim faoi cheartas an Aontais Eorpaigh óna seomraí ranga. In 2025, ghlac 412 dhalta meánscoile páirt sa chlár sin.
Tuiscint ar cheartas an Aontais
Tá preasoifigigh Stiúrthóireacht na Cumarsáide, dlíodóirí oilte, freagrach as breithiúnais, orduithe agus tuairimí agus cásanna leanúnacha, a mhíniú don lucht iriseoireachta agus do dhaoine eile ar suim leo iad. Dréachtaíonn siad preaseisiúintí chun iriseoirí agus cleachtóirí a chur ar an eolas i bhfíor-am faoi chinntí na Cúirte Breithiúnais agus na Cúirte Ginearálta. Eisíonn siad, do dhaoine a bhfuil iarratas déanta acu chuig preasoifig na Cúirte, nuachtlitreacha rialta ag fógairt imeachtaí tábhachtacha nós imeachta agus institiúideacha, chomh maith le bileoga ‘info-rapid’ ar ábhair nach bhfuil clúdaithe ag preasráitis. Ina theannta sin, freagraíonn siad ríomhphoist agus glaonna ón bpobal chuig an gCúirt maidir le gnéithe éagsúla dá cuid oibre (eolas nós imeachta, míniúcháin ar bhreithiúnais, ról na Cúirte, cabhair leis an suíomh gréasáin, srl.).
Fan ar an eolas trí mheán sóisialta na Cúirte
Chun faisnéis a scaipeadh go díreach agus láithreach, tá an Chúirt gníomhach ar na meáin shóisialta trína cuntais LinkedIn agus Mastodon, a dá chuntas X (ceann amháin i bhFraincis agus ceann amháin i mBéarla), agus a cuntais Bluesky agus Threads. Tá cainéal WhatsApp agus cainéal YouTube aici freisin a chraolann ábhar closamhairc éagsúil sna 24 teanga oifigiúla, lena n‑áirítear beochana atá dírithe ar an bpobal i gcoitinne chun tionchar chásdlí na Cúirte ar shaol laethúil na saoránach a mhíniú, agus cláir Curia Web TV. D’fhoilsigh an Chúirt dhá físeán nua in 2025 ar YouTube:
Trédhearcacht bhreithiúnach
Cad a tharlaíonn nuair nach n-urramaíonn tír dlí an Aontais Eorpaigh?
Seoladh cuntas Instagram na Cúirte in 2025 agus tá sé dírithe ar lucht féachana níos leithne agus níos óige, ag cur a cuid gníomhaíochtaí chun cinn trí chumarsáid amhairc agus mhealltach.
Tá líon na leantóirí ar fud ardáin uile na Cúirte de shíor ag méadú, rud a léiríonn suim an phobail ina gníomhaíochtaí.
Éisteachtaí agus cinntí a leanúint i bhfíor-am
Chun rochtain ar a gníomhaíocht bhreithiúnach a éascú, cuireann an Chúirt córas ar fáil chun éisteachtaí a chraoladh.
Déantar tabhairt breithiúnas ag an gCúirt Bhreithiúnais agus léamh thuairimí na nAbhcóidí Ginearálta a chraoladh beo. Is amhlaidh an scéal freisin i gcás breithiúnais agus tuairimí áirithe de chuid na Cúirte Ginearálta. De réir na Rialacha Imeachta, craoltar éisteachtaí na Cúirte Breithiúnais ina mbíonn argóintí ó bhéal le moill. Baineann sé seo le héisteachtaí os comhair na Cúirte iomláine, an Mhór-Dlísheomra nó, go heisceachtúil, Dlísheomra ina bhfuil cúigear Breithiúna ina suí. Fanann an taifeadadh físe d’éisteacht ar fáil ar shuíomh gréasáin Curia ar feadh míosa.
I gcás breithiúnais chinniúnacha, cuireann breitheamh a bhí ar an gcás cinneadh na Cúirte Breithiúnais i láthair le hachoimre míniúcháin closamhairc, ag úsáid teanga shoiléir agus shothuigthe (féach tuilleadh faoi ‘An córas ceartais Eorpach a dhéanamh níos trédhearcaí’).
Sular gcraoltar na héisteachtaí, cuirtear míniúcháin ar an gcás ar fáil ar shuíomh gréasáin na Cúirte i dteangacha na héisteachta agus roinntear é ar na meáin shóisialta.